Burn-out versus Bore-out 


Burn-out... bore-out... depressie... hoe cliché ook, als je eenmaal het allerlaagste punt hebt bereikt, kun je maar één kant op... naar boven. Maar daarvoor moet natuurlijk wel passende begeleiding ingezet worden. Verkeerde begeleiding vertraagt het herstelproces alleen maar, of kan het juist verergeren.  Ik heb er nu mijn beroep van gemaakt lotgenoten de handvatten en de tools te geven om sterker uit hun ellende te komen. Als je eenmaal ooit in zo'n dal hebt gezeten, wil je het lieftse nooit meer terug. En dat begrijp ik maar al te goed. 

Om passende begeleiding in te kunnen zetten, zul je als begeleider, maar ook als getroffene, moeten weten waar de schoen wringt. Daar kan ik bij helpen.
Wat is nu precies het verschil tussen een burn-out en een bore-out en welke aanpak is er nodig? U leest het hieronder.

Burn-out 

Burn-out wordt wel een van de grootste gevolgen genomend van onze moderne westerse maatschappij. Een grote hoeveelheid werknemers - maar ook jongeren! - vallen uit met burn-out verschijnselen. Bij burn-out werk je boven je macht. Burn-out komt over het algemeen niet uit de lucht vallen. Voordat je burn-out raakt, is er een lange aanloop periode geweest van minimaal 6 maanden. En voor herstel staat over het algemeen minstens een evenlange periode als de aanloop. Burn-out gaat vaak ook nog eens gepaard met depressie. Al met al niet iets wat onderschat moet worden en zeker niet bij reïntegratie, of het nu op de werkvloer is, of op school.
Hoogsensitieve mensen (HSP) zijn vaak vatbaarder voor burn-out, omdat ze informatie uit de omgeving veel intensiever verwerken, wat natuurlijk veel energie kost. 

De KernTalenten en Burn-out

Als we het bij CoreTalents hebben over een burn-out, dan kunnen we uitgaan van een aantal verschillende scenario's:

  • Het betreft een situatie (school of werk) waarbij iemand te veel energievretende KernTalenten heeft moeten uitleven (de sterke KernTalenten worden te weinig toegepast en de kleine juist teveel);
  • Het betreft een situatie (school of werk) waarbij iemand wél zijn energiegevende KernTalenten heeft kunnen uitleven, maar er juist teveel tijd in heeft gestopt en daardoor geen tijd heeft genomen om te ontspannen of af te schakelen (waar wel vanuit bepaalde sterke KernTalenten enorme behoefte aan is);
  • Het betreft een situatie waarin een specifieke KernTalentencombinatie voorkomt, die ertoe kan bijdragen dat iemand makkelijker en sneller volledig uitgeput raakt;
  • Het betreft een situatie waarin iemand zijn plafond heeft bereikt op het gebied van bekwaamheid (Peter Principe);
  • Het betreft een situatie waarbij bovenstaande nog extra wordt versterkt door een moeilijke privésituatie of werksfeer.


In het geval van burn-out is reintegratie in de oude situatie in principe geen probleem (Spoor 0 volgens de WVP), zolang het individu in kwestie balans weet te creëren, gebaseerd op zijn/haar KernTalentenconstellatie. Dus: minder tijd investeren in kleine KernTalenten; meer tijd in sterke KernTalenten; meer tijd nemen om stoom af te blazen; werkzaamheden op het juiste niveau uitvoeren... enz.
Daarnaast dient reïntegratie gefaseerd en onder de juiste begeleiding te gebeuren, om te voorkomen dat het individu te snel opnieuw uitvalt.

Op het moment dat het het een scholier betreft, moet er worden gekeken hoe de werklast cq -druk te verminderen, een veilige leefomgeving te creëren, een passende uitlaatklep te vinden, passend onderwijs te realiseren... enz. Uiteraard is elke situatie uniek en is er, gezien het feit dat het om een jong iemand gaat, zeker ook passende professionele begeleiding noodzakelijk.

Bore-out 

Bore-out is minder bekend dan burn-out en wordt ook vaak verkeerd 'gediagnosticeerd' als zijnde een burn-out, omdat de symptomen grotendeels hetzelfde zijn. Een snel gemaakte, maar toch grote fout, aangezien de aanpak van herstel bij bore-out totaal het tegenovergestelde is als bij burn-out. Te weinig kennis ligt hieraan vaak ten grondslag, ook al probeert men met de beste bedoelingen de zieke te helpen. Bij bore-out gaat het juist om té weinig 'hooi op de vork' te hebben genomen, té weinig uitdaging hebben gehad. Je werkt in feite onder je macht. Ook bore-out kan gepaard gaan met depressie en heeft de juiste begeleiding nodig om er weer uit te komen. 

We onderscheiden twee soorten bore-out:

  • Kwantitatieve bore-out: als het werk wel op niveau is, maar er is te weinig werk om de dag gevuld te krijgen. 
  • Kwalitatieve bore-out: als het werk niet uitdagend genoeg is, omdat het niet past bij je intelligentieniveau of persoonlijkheid. 


Bore-out komt relatief vaak voor bij hoogbegaafden, soms zelfs al terwijl ze nog op school zitten, als er te weinig uitdaging wordt geboden qua leerstof. In zo'n geval spreken we ook wel van 'schoolmoe'. Het zijn de jongeren die vaak thuis komen te zitten. 

 De KernTalenten en Bore-out

Uitgaande van bovenstaande twee varianten van bore-out, dan kijken we daar vanuit de KernTalenten als volgt naar: 

  • Er is onvoldoende gelegenheid om minstens 75% á 80% van de Sterke KernTalenten dagelijks uit te leven op de werkvloer (kwantitatieve bore-out);
  • De sterke KernTalenten kunnen onvoldoende op niveau van potentie worden uitgeleefd (kwalitatieve bore-out). 


In het geval van reïntegratie op de werkvloer bij bore-out dient de aanpak juist niet te zijn gericht op rustig aan opbouwen en het gefaseerd oppakken van de oude taken, maar juist het begeleid oppakken van taken die uitdagen op basis intelligentie én van de KernTalentenconstellatie. Hierbij is het soms nodig om op zoek te gaan naar een andere werkgever (Spoor 1 of 2 volgens WVP). 
Daarnaast moet er bij een kwalitatieve bore-out goed gekeken worden naar het niveau van het werk (zeker bij hoogbegaafden!). Bij reïntegratie wordt dit vanuit het UWV nog wel eens genegeerd, wat een gemiste kans is, aangezien een passende functie op het juiste niveau (niet enkel gebaseerd op afgeronde opleidingen) een terugval kan voorkomen.

'Never confuse education for intelligence.' 


Bij reïntegratie van scholieren met bore-out dient de stof op niveau te worden aangeboden (Passend Onderwijs) en ook in een passende hoeveelheid. Sterke KernTalenten die op school niet uitgeleefd kunnen worden, dienen dan op een andere manier te worden gevoed, denkt u bijvoorbeeld aan een hobby.

foto burnout boreout door ilvy njiokiktjien

Bovenstaande foto werd in april 2016 van mij genomen door de, destijds, Fotograaf des Vaderlands, Ilvy Njiokiktjien. Het werd genomen tijdens een sessie bij de arbeidspsycholoog voor een reportage over vrouwenrechten voor de Verenigde Naties in Genève. 
Het laat mij zien op mijn diepste dieptepunt: eenzaam, verlaten, kwetsbaar, onbegrepen, maar tegelijkertijd ook strijdlustig om er weer uit te komen. Als ik destijds mijn persoonlijke KernTalentenconstallatie had geweten, had mijn herstel veel minder lang hoeven duren, dan dat het uiteindelijk heeft geduurd. 
Ik weet hoe het is om in een gecombineerde burn-out en bore-out te zitten, met een zware depressie. Dat gun ik niemand. Ik gun iedereen wel het licht aan het einde van de tunnel en handvatten om eruit te komen.